Van Orth weer terug naar Laboe

Vandaag verlieten we de haven van Orth tegen half acht richting Laboe, gelegen in het Kielerfjord, de havenplaats in de Oostzee waar we in mei in de mist en kou begonnen. En waar we ook nog even aan de grond liepen. Het was erg warm weer, de temperatuurmeter in onze kajuit wees 29 graden Celsius aan. We vertrokken vroeg ondanks de slechts 32 Nm, omdat de “gribfiles” aangaven dat de wind vanaf 13:00 uur zou ruimen naar west 5-6 bft en met onze koers dus tegen zou zijn. In het begin stond een aardig zuidenwindje van 4 bft. Aanvankelijk maakten we aan de wind zeilend goede vorderingen en haalden regelmatig snelheden van 7-8 knopen. Onderweg hoorden we op de marifoon dat een boot water maakte. Na enige conversatie met Bremer Rescue zou er een reddingsboot onderweg zijn. Bij de aanloop van het Kielerfjord kwamen ons vele zeiljachten, waaronder ook “Tallships” ons tegemoet. Het was erg druk in het Kielerfjord, ook met vrachtschepen, waar we nog voor moesten uitwijken. Vandaag was het zondag en de laatste dag van de “Kielerwoche”. Het was inmiddels ook tegen één uur en de wind trok inderdaad ineens aan naar 6 bft. Voor ons was het nog maar een paar mijl naar Laboe, waar we tegen half twee aankwamen. Laboe heeft twee grote jachthavens met alle voorzieningen.  Er was nog net een mooie box vrij in de jachthaven Baltic Bay Marina, waar we dan ook snel invoeren, want even later kwamen, gedreven door de harde wind, vele jachten binnen, die een plekje zochten. Het was dan ook een spektakel om te zien. Er was een zeiljacht bij, waarvan de ankerbal gevaarlijk ver in de lucht zweefde. Kennelijk was er iets mis gegaan bij het wegvaren toen ze voor anker lagen. Na betaald te hebben bij de havenmeester, die aangaf dat de temperatuur vanavond gelukkig aanzienlijk zou dalen, deden we de nodige boodschappen bij de winkel JEWE in Laboe, vlakbij een grappig pleintje met een rood-witte uiterton. De komende dagen blijft het hard waaien uit het westen en weten we nog niet wat we morgen doen.

Fietstocht eiland Fehmarn

Het blijft maar warm en zonnig. Vandaag besloten we dan maar ook om een fietstocht op het eiland Fehmarn te maken. We vertrokken op onze vouwfietsen tegen elf uur uit het plaatsje Orth. Orth ligt aan de zuidwestkant van het eiland Fehmarn en grenst aan de Orther-baai. In Orth wonen ongeveer 60 mensen en heeft alleen wat restaurantjes aan de haven. De naam Orth betekent in het Laag-Duits "top" ofwel "landtong". Fehmarn is het op twee na grootste Duitse eiland in de Oostzee, behorend tot de deelstaat Sleeswijk-Holstein. Het eiland heeft een oppervlakte van 185 km² en ongeveer 12.800 inwoners. Het eiland wordt van het vasteland gescheiden door de Fehmarnsundbrug, die 1,3 km lang is. We fietsten eerst naar de vuurtoren Flügge, dat midden in het natuurreservaat Krummsteert staat. De vuurtoren is in 1914 gebouwd en heeft een hoogte van 37,5 meter. Daarvoor stond er een oude vuurtoren uit 1870, die twee keer zo klein was. Het was druk bij de vuurtoren, waarschijnlijk vanwege de zaterdag en het vakantieseizoen, zodat we besloten, deze maar niet te beklimmen. We fietsten langs de mooie westkust verder naar het noorden, langs stenen-zandstranden, waar het ook behoorlijk druk was. We kwamen de bekende Duitse rieten strandstoelen tegen. Halverwege de noordkant fietsten we midden door Fehmarn weer naar het zuiden door het fraaie landschap en kleine dorpjes. Aan de zuidkust kwamen we langs het havenplaatsje Lemkenhafen, waar ook een molenmuseum te bewonderen was. De molen, genaamd "Jachen Flünk" (genoemd naar een voormalige eigenaar) in Lemkenhafen werd in 1787 gebouwd door graanhandelaar en rederij Joachim Rahlff, waar toen gerst en tarwe werd vermalen tot grutten en gort. Weer terug in Orth moesten we nog even weer het havengeld betalen bij de automaat. Ook hier geen havenmeester te zien. Morgen gaan we verder terug naar het Kielerfjord.

Van Hesnaes naar Orth

Vandaag vertrokken we even over half acht uit de haven van Hesnaes naar het Duitse havenplaatsje Orth aan de zuidkant van het eiland Fehmarn gelegen. De wind kwam uit het noordwesten kracht 3-4 bft. De Duitser van het zeiljacht naast ons wenste ons nog goede vaart en vertelde nog even dat hij vandaag ook naar Orth zou gaan. Zondag ging hij weer terug naar zijn thuishaven Heiligenhafen, die tegenover Orth ligt. Ons plan was om eerst nog naar de Deense plaats Gedser aan de zuidpunt van het Deense eiland Falster te gaan. Maar komende week komt er slecht weer aan met veel wind en willen we tegen die tijd in het Kielerfjord zijn. Met ruime tot halve wind zeilden we naar de zuidpunt van het eiland Falster. Na 15 Nm konden we de zuidpunt van Falster ronden, maar het rak naar de brug, “Fehmarnsundbrücke”, richting Orth was niet meer te bezeilen vanwege de wind, die inmiddels naar west-noord-west was gedraaid. Na twee uur aan de wind te hebben gezeild en we steeds verder van onze koers afweken, besloten we op grootzeil en motor verder te gaan. Tegen de wind en de golven in maakte onze Carina stampend flinke voortgang. Later nam de wind en daardoor gelukkig ook het stampen af. Tegen vier uur voeren we onder de “Fehmarnsundbrücke” door, die de vaste wal verbindt met het eiland Fehmarn. Om half vijf meerden we, na 53 Nm te hebben afgelegd, af in een mooie box met prachtig uitzicht op Orth en de Orther-baai. We weten nog niet wat we morgen gaan doen.

Van Rødvig naar Hesnaes

<

Vanochtend vertrokken we uit Rødvig naar Hesnaes, een klein vissersdorpje aan het Deense eiland Falster. Het is het best bekend om zijn met riet bedekte huizen met stro, die nergens anders in Denemarken te vinden zijn. Er stond een forse noordwestenwind van 5-6 bft. Het was nog even lastig om de box uit te komen vanwege de harde wind en de beperkte manoeuvreerruimte, maar alles verliep vlekkeloos. De Deen en zijn Nederlandse vrouw, die we de vorige dag hadden gesproken, zwaaiden ons enthousiast uit. Het eerste rak naar Møns Klint, de krijtrotsen bij Klintholm, was 15 Nm voor de wind, zodat we alleen op onze fok zeilden. We haalden een Duitse Hallberg Rassy 36 in, die ook op zijn fok voer. Bij de kliffen van Møns Klint lag een Duits Marineschip voor anker, de A1458. Nadat we de fraaie kliffen van Møns Klint hadden gerond, zeilden we op onze fok aan de wind richting Hesnaes. In 2015 hebben we een prachtig wandeling gemaakt langs de kliffen van Møns Klint. Trappen van honderden treden om van boven naar beneden bij het grindstrand te komen. Beneden had je een schitterend uitzicht op de kliffen en de kustlijn. Om half vier kwamen we na 36 Nm gezeild te hebben in het haventje van Hesnaes aan. Hesnaes bestaat uit een paar huisjes en ligt in een natuurgebied. Het was weer even lastig om een box in te komen, vanwege de harde zijwaartse wind en de palen, die ca. 18 meter vanaf de kade stonden. Zonder een boegschroef waait de steven onmiddellijk weg. Een Duitser van een zeiljacht naast ons, hielp ons. Hij had ook moeite gehad om in zijn box te komen. Ongeveer een uur later kwam de Duitse Hallberg Rassy 36 ook binnen, die wij maar even geholpen hebben bij het aanmeren. Direct daarna kwam er een Duits zeiljacht met 8 man aan boord binnen. Een huurjacht zoals op de romp stond. Ondanks de boegschroef hadden zij ook veel moeite om in hun box aan te leggen, zodat wij ze ook maar hielpen. Er komt veel wind aan de komende week, windkrachtvoorspelling van 6-7 bft uit het westen, zodat we bekijken of we onze planning moeten aanpassen.

Fietstocht langs de kust van Stevns Klint

Vandaag zou het erg warm worden, maar we wilden toch graag Stevns Klint bekijken en dus haalden we onze elektrische Bromptons te voorschijn. We raakten in gesprek met de schipper en zijn vrouw van een fraai onderhouden klassiek Deens zeiljacht twee boxen verderop. De schipper was een Deen, die goed Nederlands sprak en zijn vrouw bleek een Nederlandse te zijn. Hun thuishaven was Kopenhagen. We hadden een geanimeerd gesprek en zij gingen vandaag ook met hun Bromptons fietsen. Tegen elf uur fietsten we richting Stevns Klint, waarop een oude Kapel “Højerup Gamle Kirke” staat. Onderweg kwamen we weer van die kleine leuke vakwerkhuisjes met rieten daken tegen. Omstreeks twaalf uur kwamen we bij de oude kapel aan. De legende is, dat de kerk werd gebouwd door een schipper in nood op zee, die beloofde een kapel te bouwen als hij gered was. De kerk werd gebouwd in Romaanse stijl in het jaar 1250 en bevindt zich op een 30 m hoge klif. Het werd in gebruik genomen in 1357, maar de zee ondermijnde de klif, en in 1928 stortte een gedeelte in de zee. Kort hierna werd besloten om de kerk te beveiligen voor verdere ondergang. Het verdwenen gedeelte is vervangen door een uitzichtterras dat een fantastisch uitzicht op de kliffen en de zee geeft. Daarna fietsten we verder naar het noorden richting de vuurtoren “Stevns Fyr”. De eerste vuurtorens in Denemarken werden rond 1750 gebouwd en werd besloten om ook een ​​vuurtoren te bouwen op Stevns Klint, waarvan de hoogte ervoor zorgde dat de signalen van de vuurtoren op grote afstand op de zee te zien waren. De eerste vuurtoren was geen toren, maar slechts een halfronde uitbreiding aan het einde van de woning, die was gebouwd voor de vuurtorenwachter. In 1878 werd besloten om er naast een ​​echte toren van 27 meter van kalksteen van de nabijgelegen klif te bouwen. Aanvankelijk werd het licht van de vuurtoren gestookt op aardolie, maar in 1927 vervangen door een elektrische lamp. De vuurtoren wordt nu op afstand bestuurd en knippert elke 25 seconden met een lange flits. “Stevns Fyr” is open voor het publiek en bovenop hadden we een prachtig uitzicht op de omgeving. Vervolgens fietsten we nog verder naar het noorden naar een natuurgebied Flagbanken aan de kust. Onderweg kwamen we langs “Omya-Stevns Kridtbrud”, een bedrijf dat nog actief krijt wint. De oorsprong gaat terug tot 1167, toen bisschop Absalon aanbiedingen voor kalksteen voor de vestingwerken van Kopenhagen verkreeg. In 1964 nam Faxe Kalk “Stevns Kridtbrud” over. Sinds 1999 is de krijtwinning in handen van Omya A/S. Aangekomen bij het natuurgebied was het daar zo warm, dat we besloten onze fietstocht te onderbreken en terug te keren naar onze boot voor een ijskoud biertje. 

Bezoek Koldkrigsmuseum Stevnsfort (Cold War Museum)

Het was warm vandaag, maar weer een mooie dag. Vanaf Stockholm is het op een paar onweersbuien na schitterend weer geweest. Vandaag bezochten we Koldkrigsmuseum Stevnsfort. Het fort ligt 2,5 km ten noorden van onze ligplaats tussen de plaatsen Rødvig en Højerup. Het is uitgehouwen in Stevns Klint, een reeks kliffen van krijtgesteente. In 1953 in volle Koude Oorlog tussen het Westen en Rusland werd in het krijtgesteente in het grootste geheim door de Deense overheid een ondergronds fort, genaamd “Stevnsfortet” gebouwd met 1,6 km gangen, waarin commandocentra, leefkwartieren, munitiedepots en zelfs een ziekenhuis en een kapel waren ingericht. Het hele fort bevond zich 18 tot 20 meter onder de oppervlakte. De afzettingen van Bryozoa (mosdiertjes) in het krijt maakten dat de krijtrotsen een hoge resistentie hadden tegen de kracht van conventionele en nucleaire wapens. Het fort was in gebruik tot 2000. In 2008 werd het fort van Stevns voor het publiek opengesteld als Koude Oorlogsmuseum. We verlieten de haven om tien uur en na een wandeling van 2,5 km kwamen we bij het museum aan. Pas om half twee konden we met de “Guided Tour” mee, omdat de vorige rondleidingen al waren volgeboekt. Na eerst buiten alle militair materieel, waaronder raketinstallaties, tanks, commandoposten, etc. te hebben bekeken, gingen we met een gids onder de grond in het gangenstelsel. Het was een spectaculaire tocht door verschillende gangen en ruimtes zoals hierboven al genoemd. Er was zelfs een uitgang aan het eind van de krijtrotsen, die een prachtig zicht gaf op de kliffen en de zee. Het temperatuurverschil van 15 graden Celsius was ook enorm. In de gangen onder de krijtrotsen was het behoorlijk vochtig en kil met slechts 10 graden Celsius. Na deze fraaie rondleiding spraken we nog even met een Nederlandse vrouw van een oud vissersschip, de WON 52, uit Lemmer, die ook aan de rondleiding had meegedaan en weer op haar elektrische fiets terugging naar de haven. Daarna wandelden wij via “Boesdal Kalkbrud” ook terug richting de haven. ”Boesdal Kalkbrud” was een kalkwinningsbedrijf in het gebied Stevns Klint. In de twee ovens aan de rand van de kalksteengroeve, werd kalk verbrand en in een dal ligt de 20 meter hoge en 60 meter brede piramide, waar gebroken en gedroogde kalk werd bewaard. In de jaren zeventig werd de kalksteengroeve gesloten. Tegenwoordig wordt “Boesdal Kalkbrud” gebruikt voor culturele activiteiten en kan er overnacht worden in een opvangcentrum. Daarna wandelden we via een voetpad langs Stevns Klint met mooi uitzicht op de kliffen terug naar onze boot, waar we vermoeid maar voldaan aankwamen. Het begon al weer druk te worden in de haven met binnenkomende passanten.

Van Zweden weer terug naar Denemarken

Vandaag verlieten we de haven van Ystad en daarmee ook Zweden voor dit jaar. Ons doel voor vandaag was de havenplaats Rødvig op het eiland Sjælland van Denemarken op een afstand van 51 Nm vanaf Ystad. We hebben de laatste weken prachtig weer. Ook vandaag weer scheen de zon op zijn best. De oostenwind was in het begin zwak maar trok later aan zodat we pas halverwege konden zeilen. Bij het hijsen van de zeilen, begaf onze elektrische lierhendel het, zodat we vanaf nu alle lieren weer met de hand moeten bedienen. Er komt nu alleen een geratel uit van een mitrailleur. Voor de wind met uitgeboomde fok koersten we richting Rødvig. Bij het oversteken van de straat van Noord naar Zuid passeerden voor onze boeg het vrachtschip Ameland. Om half vier zeilden we langs Stevns Klint, de fraaie kliffen, die op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO staan en die we morgen willen bekijken. Om haf vijf kwamen we in haven van Rødvig aan, waar het al behoorlijk druk was. Het vaarseizoen is kennelijk begonnen. De overgebleven vrije boxen waren echter te krap voor onze Carina, zodat we een paar keer vast zaten tussen de palen. Een Nederlander van een zeiljacht twee boxen verderop riep dat onze Carina maar op dieet moest. Ook de manoeuvreerruimte was dermate beperkt, dat bij het achteruitvaren van een te krappe box er geen ruimte achter was vanwege een aangemeerde boot, zodat de stevige zijwind vat kreeg op de neus van onze Carina en de paal de rest deed om het stuurboordlampje professioneel te verwijderen. Dan mis je toch even een boegschroef. Nou wilden we die kleine navigatielampjes inclusief de verweerde bedrading van onze Jeanneau toch al vervangen en bovenin de mast hebben we een driekleurenlicht voor de terugtocht ’s nachts door de Duitse Bocht, maar die havens in Denemarken met die nauwe palen en weinig manoeuvreerruimte blijft een crime. Na betaling bij de automaat (havenmeesters zie je niet in Denemarken, tenzij je niet betaald hebt bij de automaat), kwamen we bij de haven nog een aantal merkwaardige kunstwerken tegen, gemaakt van roestig staal. Ook staat er een vreemdsoortig witte toren, die we morgen maar eens nader gaan bekijken.

Van Skillinge naar Ystad

De zon scheen al vrolijk toen we opstonden. Na een opfrissende douche en ontbijt vertrokken we om kwart voor negen uit de haven van Skillinge. Er stond weinig wind, 3 bft uit het noordoosten en voor onze koers richting Ystad kwam de wind geheel van achter. Omdat de afstand naar Ystad slechts 20 Nm is, besloten we om te zeilen. We pasten de koers enigszins aan, zodat we met ruime wind toch nog enige vorderingen maakten. Nadat we ruim een slag de zee in hadden gemaakt, gijpten we rond de meest zuidoostelijke punt richting Ystad. Omstreeks twaalf uur zeilden we langs Kåseberga, waar we in 2010 heerlijke gerookte zalm uit een rokerijtje hebben gegeten en Ales Stenar, een aantal grote stenen in de vorm van een schip van ca. 1400 jaar oud, hebben bekeken. In 2010 regende en mistte het nogal, zodat we in 2014 er opnieuw met onze vouwfietsen er naar toe zijn geweest. Met een telelens zagen we vanuit onze boot veel toeristen er om heen lopen. Om twee uur kwamen we bij de haveningang van Ystad aan, waar net twee veerboten naar buiten en de snelle veerboot Bornholmslinjen voor ons langs naar binnen voeren. We meerden even later af in de haven van Ystad, waar het gezellig druk was vanwege het mooie zondagsweer. We deden de nodige boodschappen in Ystad en bekeken onderweg voor de derde keer de prachtige kerk, Sankta Maria Kyrka, die dateert van de 13e eeuw. Ook de oude huisjes in het centrum zijn steeds weer prachtig om te zien. Het oude raadhuis op het plein is helaas in 1840 vervangen door een nieuw wit gebouw. Weer met de boodschappen terug naar onze boot liepen we langs het statige theatergebouw, dat vlakbij de haven staat. Morgen gaan we terug naar Denemarken.